Przejdź do treści

Biuletyn „Sąsiedzi z Sulejówka”

Historia miasta współtworzy tożsamość jego wspólnoty. Portal “Sulejówek po sąsiedzku” to wielowymiarowy obraz historii społecznej tego miasta.

Jeśli pamiętasz ciekawą historię o mieszkańcach i mieszkankach miasta – napisz do nas. Podziel się swoją opowieścią. Włącz się w poszerzanie naszej narracji. Każde wspomnienie czy udostępnione do zdigitalizowania zdjęcie wzbogaci odtwarzany przez nas ze skrawków pamięci obraz przeszłości tego miejsca.

Czekamy na twoje opowieści, abyśmy mogli się nimi podzielić z innymi. O wszystkich nowych odkryciach będziemy informować właśnie tutaj. Czyja historia pojawi się jako pierwsza?

Kontakt: kontakt@sulejowekposasiedzku.pl

17 sierpnia

Sierpień 2023

Lato może inspirować nie tylko do podróżowania i odkrywania nowych historii. Często właśnie ta pora roku staje się również pretekstem do powrotów do miejsc zapamiętanych z przeszłości i do osób, które wywarły wpływ na to, kim jesteśmy dzisiaj. Tak było m.in. w przypadku gościa naszego Archiwum Społecznego Sulejówka, pana Bogusława Masłowskiego, który ponownie odwiedził nas na początku tegorocznych wakacji.
Przypomnijmy, kolejny świadek przeszłości Sulejówka, był mieszkańcem naszego miasta na początku lat 70. XX wieku, kiedy razem z żoną zamieszkał w domu wynajmowanym przez Bogdana Kreczmera, wybitnego entomologa i podróżnika. Wówczas to pan Bogusław otrzymał od naukowca i kolekcjonera motyli książki z „Biblioteki Polsko-Indyjskiej”. Dziś, pół wieku później podarował je Archiwum Społecznego Sulejówka, aby mogły one inspirować do poszukiwań własnej drogi następne pokolenia.
Dar pana Masłowskiego składa się kilkunastu publikacji z tej serii. Najstarsza z nich, „Geografie Indii. Kraj, ludzie, gospodarstwo” Antoniego Dudryka-Darlewskiego, została wydana w 1948 roku. Oprócz niej tomy „Antologii indyjskiej”, pozycje autorstwa Jiddhu Krishnamurtiego (w tym „Przemiana człowieka” jeszcze bez polskich czcionek) czy „A ptaki Tybetu” Dharma Buddhy wydane w latach 50 – 70. XX wieku, gdy efekty pracy Wandy Dynowskiej (ur. 1888 w Petersburgu, zm. 1971 w Mysuru) i Maurycego Frydman (ur. 1900 w Warszawie, zm. 1976 w Indiach), dwójki założycieli słynnej „Biblioteki Polsko-Indyjskiej”, nadal stanowiły podstawowe źródło tekstów o Indiach i buddyźmie.
Niestety nie wiemy, w jaki sposób tego typu pozycje znalazły się w prywatnej bibliotece Bogdana Kreczmera. Jak udało mu się dotrzeć do tych publikacji? Jak to, co było przedmiotem wieloletnich studiów polskiej tłumaczki i naukowczyni oraz inżyniera i działacza społecznego tworzących przez kilka dekad łącznik pomiędzy kulturą indyjską i polską stało się także obiektem zainteresowania entomologa mieszkającego w Sulejówku? Być może odpowiedź kryje się właśnie w lekturze tych publikacji. Dlatego zapraszamy do odwiedzenia siedziby naszego archiwum także w wakacje niezmiennie czekając na kolejne opowieści o mieszkańcach naszego miasta.

https://sulejowekposasiedzku.pl/lokalizacja/dom-rodziny-kreczmerow/

18 lipca

Lipiec 2023

Patrząc za okno nie ulega wątpliwości, że letnia pora niezmiennie sprzyja spacerom po okolicy, jak i po Sulejówku. Dlatego jeśli tylko macie ochotę na tego rodzaju, chociaż krótką, chwilę relaksu, to już dziś zapraszamy Was do odwiedzenia ulicy Słowackiego, przy której umieściliśmy nowy punkt na naszej mapie miasta.
Tę siedemdziesiątą już z kolei propozycję spojrzenia na różne zakamarki w Sulejówku z perspektywy jego mieszkańców i mieszkanek, opracowaliśmy dzięki relacji Pana Adama Górskiego, wnuka Heleny i Romualda Górskich, którzy w 1929 roku kupili posesję właśnie przy tej ulicy. Jeśli jesteście ciekawi, jak wyglądało jego dzieciństwo w tym właśnie domu oraz pobliska okolica w latach 50.-70. XX wieku wystarczy, że już teraz wybierzecie się razem z nami na krótki wirtualny spacer i zajrzycie tutaj: [https://sulejowekposasiedzku.pl/lokalizacja/dom-rodziny-gorskich/].
W tym miejscu czekają na Was nie tylko opowieści o życiu rodzinnym warszawskiego kolejarza, Wacława Górskiego i jego żony Ireny. Dzięki historii pana Adama Górskiego zmieściliśmy tam także relacje ze szkolnej ślizgawki, z bazaru oraz ze słynnego sklepu na Sejmowej, jak i uzupełniliśmy panoramę miasta o krótki opis kawiarni „Jutrzenka” oraz spółdzielni „Pinokio”.
Dlatego mamy nadzieję, że to, co przygotowaliśmy dla naszych czytelników na dobry początek wakacji, okaże się zarówno ciekawą lekturą, jak i impulsem do podzielenia się z nami własną historią. Niezmiennie czekamy na kontakt od osób, które chciałyby włączyć się w poszukiwanie tego typu treści, w tym między innymi podzielić się swoimi rodzinnymi fotografiami. Wystarczy, że zadzwonicie pod nr. tel. 602 215 672 lub wyślecie wiadomość przez pocztę elektroniczną: kontakt@sulejowekposasiedzku.pl a być może następnym razem to wasza opowieść powoli nam znów razem wybrać się na wirtualny spacer po Sulejówku?

Metryczka:
Adres: ul. Słowackiego 42
Dom rodziny Górskich.
Świadek: Adam Górski
Nagranie: Beata Nessel-Łukasik
Transkrypcja: Julia Krzyśpiak i Maja Serżysko
Opracowanie biuletynu: Beata Nessel-Łukasik
Redakcja treści i prowadzenie portalu: Iwona Zbroszczyk

15 czerwca

Czerwiec 2023

W czerwcu nieustannie świętujemy! Za nami Święto Miasta Sulejówek oraz Dzień Marszałka, a przed nami urodziny dworku „Milusin” (https://fb.me/e/3mRr4FQm9). Z tej okazji chcieliśmy wszystkich serdecznie zaprosić na specjalne spotkanie Koalicje pamięci. W stulecie urodzin dworku marszałka Piłsudskiego o jego historii zapisanej i zapamiętanej, które odbędzie się w dniu 20 czerwca o godz. 18.00 w Domu Spotkań z Historią przy ul. Karowej 20 w Warszawie (https://www.facebook.com/events/1970445336650801), jak również na nasz portal, gdzie w ramach uczczenia tego święta udostępniamy nową kolekcję fotografii o domu Piłsudskich (https://sulejowekposasiedzku.pl/lokalizacja/dworek-milusin/).
Zdjęcia, które prezentujemy tym razem, trafiły do nas podczas spotkania wokół książki „Koalicje pamięci. Dworek „Milusin” 1956-2000”. Przekazała nam je jedna z bohaterek tej publikacji, uczestniczka projektu „Stoję przed jakąś dziwaczną trąbą”, w ramach którego w latach 2017-2018 nagrywaliśmy wspomnienia mieszkanek i mieszkańców Sulejówku o dawnym domu Piłsudskich pełniącym przez 44 lata funkcje Miejskiego Przedszkola nr 1. Dziś chcemy powrócić do tych relacji już nie tylko w sferze audio (https://fb.watch/knmY-q8F5s/), ale przede wszystkim w sferze wizualnej.
Zdecydowaliśmy się na ten krok pod wpływem inspiracji pracami znanego fotografa japońskiego, Shoji Ueda. Dlatego w tym szczególnym dla dworku „Milusin” miesiącu chcielibyśmy zaprosić Was do doświadczenia tego, co artysta określił, niemal sto lat temu, jako „memory without sound”, a co zostało zachowane w naszej pamięci właśnie dzięki kolekcji cyfrowych wizerunków jednego z symboli naszego miasta i głównego obiektu Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku z okresu „przedszkolnego”.
Od razu też serdecznie zapraszamy do włączenia się w poszukiwanie tego typu treści – zdjęć ukazujących znany nam dobrze pomnik historii w zupełnie innej roli. Może macie w swoich albumach lub innych zakamarkach podobne fotografie? Może moglibyście nam je udostępnić do zdigitalizowania? Chcielibyśmy poszerzyć naszą kolekcję fotografii domu Piłsudskich z okresu, kiedy mieściło się tam miejskie przedszkole, aby mógł powstać album pamięci ukazujący głębię „memory without sound”. Niezmiennie czekamy na tego typu informacje pod numerem telefonu 602 215 672 lub za pośrednictwem poczty elektronicznej: kontakt@sulejowekposasiedzku.pl

Metryczka:
Fotografie dworku „Milusin” ze zbiorów rodzinnych Grażyny Mizerskiej
Opracowanie biuletynu: Beata Nessel-Łukasik
Redakcja treści i prowadzenie portalu: Iwona Zbroszczyk

15 maja

Maj 2023

Po majowym weekendzie powracamy z nową porcją informacji o mieszkańcach i mieszkankach Sulejówka. Tym razem proponujemy dwie opcje. Pierwsza z nich to powrót do willi Batorówka, gdzie korzystając z wolnej chwili uzupełniliśmy kolekcję zdjęć tego miejsca [https://sulejowekposasiedzku.pl/lokalizacja/willa-batorowka/].

Druga natomiast wiąże się już z zupełnie innym, nowym punktem na naszej wirtualnej mapie pamięci o przeszłości Sulejówka.
Tym razem zapraszamy naszych czytelników na ul. 3 Maja, dawną ulicę 1 Maja, gdzie splotły się nie tylko nazwy dwóch ostatnio celebrowanych świąt. Przy tej właśnie ulicy mieściło się bowiem wiele różnych zakładów prowadzonych przez „starych” jak i „nowych” mieszkańców. Był tam zarówno zakład fryzjerski, szewski, szklarski, jak i rowerowy, w którym, jak wspomina Krzysztof Kolanko, jego ojciec Zygmunt „naprawiał bardzo dużo, bo nie miał kto naprawiać, [chociaż] rower można było naprawić mając 2 czy 3 klucze. (…) Ojciec miał te kluczowe [i] pół Miłosnej od niego pożyczało, bo niektórzy chcieli sami naprawić. [Wtedy] społeczeństwo było biedne więc każdy kombinował, tak jak Polacy to potrafią.”
Kto jeszcze mieszkał w tej właśnie okolicy i dlaczego chleb czy lody smakowały tam lepiej niż Warszawie można się dowiedzieć odwiedzając na naszym portalu dom przy ul. 3 Maja 1 (d. 1 Maja). W tym miejscu prezentujemy zarówno to, jak wyglądało sąsiedztwo w latach 50. XX wieku w tej części miasta, jak też co historia, którą podzielił się z nami Pan Krzysztof Kolanek, miała wspólnego z obchodami święta 1 Maja.
Zapraszamy do poznania tej opowieści o domu Stefanii Zacharewicz [https://sulejowekposasiedzku.pl/lokalizacja/dom-stefanii-zacharewicz/], który chociaż nie przetrwał do dnia dzisiejszego, to zachowany we wspomnieniach mieszkańców i mieszkanek pozwala nam odtworzyć atmosferę tego miejsca. Jednocześnie zwracamy się do naszych czytelników z prośbą o poszukanie zdjęć, które wzbogaciłyby prezentowaną w tym miejscu relację? Dajcie nam znać, gdy tylko pojawi się taka możliwość. Niezmiennie czekamy na tego typu informacje pod nr. tel. 602 215 672 lub za pośrednictwem poczty elektronicznej: kontakt@sulejowekposasiedzku.pl

Metryczka:
Świadek historii: Krzysztof Kolanek
Punkt: Dom Stefanii Zacharewicz
Adres domu: ul. 3 maja (d. ul. 1 Maja) nr 1
Nagranie: Michał Bronowicki
Transkrypcja: Justyna Sadowska
Opracowanie zdjęć Willi Batorówka: Anna Osiak
Opracowanie cytatów i biuletyn: Beata Nessel-Łukasik
Redakcja treści i prowadzenie portalu: Iwona Zbroszczyk

17 kwietnia

Kwiecień 2023

„Kwiecień plecień poprzeplata trochę zimy trochę lata” głosi stare przysłowie. Pomimo to mamy nadzieję, że stopniowo będzie coraz cieplej i znów będzie można spędzać więcej czasu nie tylko w przydomowych ogródkach, ale też spacerując po Sulejówku. Dlatego tym razem proponujemy naszym czytelnikom odkrycie historii, która powstała właśnie z powodu takich wędrówek i zamiłowania do hodowli kwiatów.

Jej głównym bohaterem będzie Stanisław Gawell, który przeszło sto lat temu, jak współwłaściciel jednej z warszawskich kwiaciarni szukał miejsca na zbudowanie w pobliżu miasta odpowiedniego dla niej zaplecza. Dlatego „któregoś dnia – jak wspominał losy wuja w 2021 r. Marek Giedwidź, wyjechał w kierunku wschodnim pociągiem relacja Berlin-Moskwa.” Podróż ta nie trwała jednak zbyt długo, bo już po kilkunastu kilometrach Stanisław zdecydował się wysiąść na „stacji” w miejscowości Sulejówek, gdzie już „po chwili” dostrzegł dokładnie to, co chciał znaleźć.

Jak dalej potoczyła się ta historia i co wspólnego miała z hodowlą kwiatów można się przekonać wybierając się na naszym portalu na wirtualny spacer do domu Stanisława Gawella https://sulejowekposasiedzku.pl/lokalizacja/dom-stanislawa-gawella/. Prezentujemy tam nie tylko to, jak wyglądało budowanie domu i szklarni, ale również to, jak powstanie takiego gospodarstwa wpłynęło potem na losy rodziny Pana Stanisława. Nie byłoby to jednak możliwe, gdyby nie została utrwalona kolejna relacja o przeszłości naszego miasta. Dopiero dzięki temu, że Pan Marek Giedwidź, zgodził się podzielić pamięcią swojej rodziny, mogliśmy dodać nowy punkt na naszej wirtualnej mapie Sulejówka i odtworzyć losy kolejnego domu i jego mieszkańców.

Zapraszając do poznania historii domu, który przetrwał do dnia dzisiejszego, jednocześnie zwracamy się do naszych czytelników z prośbą o cierpliwość, gdyż kolekcja zdjęć, które dotyczą prezentowanej w tym miejscu relacji jest tak różnorodna, że w pierwszej jej odsłonie udostępniamy wyłącznie fotografie z lat. 20 i 30. XX w. Równocześnie, niezmiennie czekamy na kolejne tego typu informacje pod nr. tel. 602 215 672 lub za pośrednictwem poczty elektronicznej:   kontakt@sulejowekposasiedzku.pl

7 marca

Marzec 2023

Na dobry początek wiosny dodajemy na naszej mapie nowy punkt. Tym razem będzie to willa Batorówka, która mieściła się przy dawnej ulicy Legionów 6, obecnie ul. Rozwadowskiego 10. Oczywiście nazwa tego jednego z niezwykłych przykładów zabudowy w stylu świdermajer tworzącego niepowtarzalny urok przedwojennego Sulejówka, nie jest przypadkowa. Podobnie jak miało to miejsce w innych przypadkach pochodzi od nazwiska pierwszych właścicieli. Jednak to nie oni będą głównymi narratorami opowieści o historii tego miejsca.
Jeszcze przed 1939 r. dom został kupiony przez Janusza i Jadwigę Cezarię z d. Kalicką Gilewskich, którzy jako mieszkańcy Warszawy zdecydowali się na posiadanie oprócz mieszkania w stolicy własnego letniska. Stąd, kierując się ówczesną modą, wybrali się właśnie do Sulejówka, gdzie akurat państwo Batorscy postanowi sprzedać swój dom i tak rodzice Andrzeja Kotwicza-Gilewskiego mającego wtedy zaledwie kilka lat stali się nowymi właścicielami tej posesji. https://sulejowekposasiedzku.pl/lokalizacja/willa-batorowka/
Jak wyglądało ich życie przed wybuchem wojny? Jak przeżyli okres okupacji w Sulejówku i Powstanie Warszawskie? Kiedy i w jakich okolicznościach wrócili do willi Batorówka? Tego wszystkiego możecie się dowiedzieć dzięki relacji Andrzeja Kotwicza-Gilewskiego, który zgodził się podzielić swoją opowieścią i utrwalić zapamiętane przez niego skrawki przeszłości w wersji cyfrowej poszerzając z jednej strony zasoby Archiwum Historii Mówionej Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku a z drugiej umożliwiając nam wzbogacenie portalu „Sulejówek po sąsiedzku” o nowy punkt na naszej mapie.
Dlatego, jak zawsze, zachęcamy do poszukiwań własnych opowieści. Może w trakcie wiosennych czy przedświątecznych porządków ktoś natrafi na kolejne cenne materiały, które pozwolą na pogłębienie naszej wiedzy o przeszłości współczesnego Sulejówka i losach jego mieszkańców oraz mieszkanek? Zawsze znajdziemy czas na następne spotkania, rozmowy i nagrywanie nieznanych dotąd historii. Dajcie nam znać, gdy tylko zajdzie taka potrzeba albo możliwość. Zapraszamy do bezpośredniego kontaktu pod nr. Tel. 602 215 672 lub pisząc na maila: kontakt@sulejowekposasiedzku.pl

22 lutego

Luty 2023

Kiedy pada nazwisko Wójcik w Sulejówku wiele osób nie do końca wie, o kogo chodzi. Niektórzy kojarzą je wyłącznie z osobą Walentego Wójcika, przybocznego Józefa Marszałka Piłsudskiego, w latach 20. i 30. XX wieku mieszkańca tej niewielkiej wówczas podwarszawskiej miejscowości, którego sylwetkę prezentujemy tutaj Dom Walentego Wójcika – Sulejówek (sulejowekposasiedzku.pl) W rezultacie tylko dla osób aktywnie uczestniczących w tworzeniu Muzeum Piłsudskiego w latach. 80. XX wieku to nazwisko ma zupełnie inne konotacje.

Tak wśród bohaterów naszego portalu pojawia się wreszcie postać Zbigniewa Wójcika, syna Walentego i bliskiego przyjaciela córek Piłsudskiego, który był przede wszystkim wybitnym historykiem i piłsudczykiem zaangażowanym w latach 80. i 90. w przywracanie pamięci o Józefie Piłsudskim zarówno na kartach wielkiej historii jak i w lokalnej społeczności. Jego działalność z tego okresu wiązała się zatem nie tylko z walką o upamiętnienie postaci Marszałka w warszawskiej katedrze, w czym ostatecznie wsparł Wójcika papież Jan Paweł II, dzięki czemu w 1988 roku wreszcie zostało odsłonię epitafium Piłsudskiego w warszawskim kościele. W tym samym okresie czasu profesor bardzo angażował się razem z Joanną Onyszkiewicz, wnuczką Piłsudskiego i członkami Towarzystwa Przyjaciół Sulejówka w przywrócenie w przestrzeni publicznej pamięci o przeszłości dworku „Milusin” dworek “Milusin” – Sulejówek (sulejowekposasiedzku.pl)

W rezultacie jako działacz społeczny niejednokrotnie miał okazję brać udział w przełomowych momentach w życiu lokalnej społeczności. Po raz pierwszy miało to miejsce podczas odsłonięcia tablic przy wejściu do dworku „Milusin”, gdy poproszono go o wygłoszenie uroczystej przemowy w trakcie tego wydarzenia. Po raz drugi, gdy władze miasta świadome jego roli w procesie tworzenia miejsca pamięci i budowania Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku (profesor był członkiem Fundacji Rodziny Józefa Piłsudskiego) poprosiły Zbigniewa Wójcika o zostanie jednym z czterech patronów pierwszego sztandaru miasta Sulejówek w 2000 r. Z tego drugiego wydarzenia pochodzi właśnie zdjęcie, które prezentujemy po raz pierwszy na naszym portalu. Zostało one wykonane w kościele przy ul. Żeromskiego 18 w Sulejówku podczas ceremonii poświęcenia sztandaru. Przedstawia ono chwilę, gdy profesor Wójcik przybija pod głowicą sztandaru jeden z czterech złotych gwoździ mających symbolizować czterech jego patronów: Wandę Piłsudską, Jadwigę Piłsudską-Jaraczewską, Ryszarda Kaczorowskiego i właśnie kolejnego bohatera naszego portalu, Zbigniewa Wójcika Willa Ułanka – Sulejówek (sulejowekposasiedzku.pl) Tak profesor przyczynił się do powstania nowego symbolu Sulejówka, który został ufundowany przez 20 instytucji i organizacji oraz 92 rodziny mieszkańców.

Obecnie profesor jest już nie tylko patronem sztandaru, ale także biblioteki, która od 2023 r. stała się Miejską Biblioteką Publiczną im. profesora Zbigniewa Wójcika w Sulejówku. Dlatego zwracamy się do naszych czytelników i czytelniczek z prośbą o sprawdzenie, czy w Państwa archiwach rodzinnych nie zachowały się inne fotografie profesora z tego okresu lub z tych wydarzeń, o które moglibyśmy wzbogacić prezentowaną w ramach działań Archiwum Społecznego Sulejówka pamięć o przeszłości tego miasta i jego mieszkańców oraz mieszkanek. Tak jak pierwszy sztandar miasta nie powstałby bez społecznego zaangażowania lokalnej społeczności tak my możemy rozwijać dalej narracje na portalu wyłącznie w oparciu o Państwa zaangażowanie w ten projekt. Dlatego serdecznie zapraszamy do podzielenia się także swoją historią i umożliwienie nam kolejnych „spotkań” z profesorem.

18 stycznia

Styczeń 2023

Początek roku to nie tylko nowe pomysły i nowe wyzwania. To także czas pielęgnowania starych tradycji, takich jak obchody kolędnicze, czyli inaczej rzecz ujmując chodzenie „po kolędzie”. Choć rozpoczyna się ono w Boże Narodzenie wieczorem lub w Szczepana, to kończy się dopiero przed Matką Boską Gromniczną. Jednym z mieszkańców Sulejówka, który doskonale nie tylko znał ten zwyczaj, ale też przyczynił się to powstania lokalnej formy kolędniczych życzeń był m.in. Jędrzej Moraczewski, I premier II RP oraz właściciel dworku „Siedziba” (dworek “Siedziba” – Sulejówek (sulejowekposasiedzku.pl).
O tej niecodziennej roli ministra komunikacji, posła do parlamentu austriackiego, majora Wojska Polskiego, działacza związkowego i jednego z czołowych działaczy Polskiej Partii Socjalistycznej, a od 1920 r. mieszkańca Sulejówka mogliśmy się dowiedzieć dopiero kilka lat temu, kiedy do zbiorów Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku trafiła rodzinna pamiątka państwa Kruczkiewiczów, kuzynów Moraczewskich. W zeszycie, który został wtedy przekazany przez darczyńców, odkryliśmy bowiem cały zbiór niezwykle ciekawych tekstów. Były to nigdzie wcześniej niepublikowane w całości „Kolędy z Sulejówka” z lat 1924-1926 autorstwa Zofii i Jędrzej Moraczewskich oraz ich sąsiadów, którzy pielęgnując z jednej strony tradycje legionowe, a z drugiej angażując się w kolędowanie towarzyskie w II RP rozwijali dalej, jak stwierdziła historyczka Małgorzata Basaj „zwyczaj podkładania pod melodie, najczęściej pastorałkowe śpiewek bardzo już świeckich, nawet rubasznych”. „Uszczypliwość za uszczypliwość przeplatają się w nich wdzięcznie. Poczynając od Pieśni dziadowskiej A.D. 1925, gdzie, jak w krzywym zwierciadle, odmalowano Milusin Piłsudskich, przez złośliwy portret Ministra Moraczewskiego, a kończąc na Klubie Pawianów” [Basaj 2018]. Czy faktycznie właśnie tak brzmią utwory można się przekonać samemu odsłuchując płytę ze współczesną aranżacją kolęd w wykonaniu mieszkańców i mieszkanek Sulejówkana stronie Towarzystwa Przyjaciół Sulejówka (towarzystwoprzyjaciolsulejowka.pl). Zostały nagrane w 2018 r. w studiu Winicjusza Chrósta mieszącym się przy tej samej ulicy, co dawny dom Moraczewskich.
Niewątpliwie jednak wszystko to nie mogłoby się zdarzyć, gdyby nie potrzeba pielęgnowania tradycji i pamięci o przeszłości naszego miasta. Dlatego tak bardzo się cieszymy, że 13 stycznia br. w Sulejówku już po raz czwarty odbyły się Jędrzejki, czyli wspólne świętowanie kolejnej – 153. rocznicy urodzin Jędrzeja Moraczewskiego. Ten świetlisty krąg, który co roku powstaje wokół Kopca Współtwórców Niepodległości przy Skwerze Niepodległości z lampek zapalonych przez mieszkańców i mieszkanki, jest najlepszym, „żywym” świadectwem, jak pozostają dla nas pewne postaci i pielęgnowane przez nich wartości oraz tradycje. Dlatego jak zawsze zwracamy się do Państwa z prośbą o dzielenie się kolejnymi wspomnieniami i rodzinnymi pamiątkami. Kto wie, może dzięki temu znów będzie mógł powstać nowy projekt z / dla / o lokalnej społeczności?

28 grudnia

Grudzień 2022

Kapliczki są stałym elementem polskiego krajobrazu kulturowego. Można na nie natrafić nie tylko na skrzyżowaniu dróg czy w pobliżu budynków sakralnych. Wiele z nich powstało także w najbliższym otoczeniu prywatnych domów: obok furtki, nad drzwiami czy w głębi podwórza. Niestety tworzone przez pierwszych właścicieli domów niejednokrotnie nie przetrwały upływu czasu i zmian zachodzących w otoczeniu.
Taki los spotkał m.in. kapliczkę postawioną przez Czesława Laskowskiego, który po II wojnie światowej kupił działkę po składach budowlanych w Cechówce u zbiegu ulic 3-go Maja (dawniej 1-go Maja) oraz ulicy Krótkiej. Kapliczka została wzniesiona jako pierwsza i poświęcona na początku lat 50. XX wieku. Dopiero potem rozpoczęto budowę domu. Niestety nagła śmierć Czesława Laskowskiego, który zginął w katastrofie kolejowej pod Rembertowem w 1960 r., przerwała ten jakże trudny w tamtym okresie proces. W rezultacie przez wiele lat jedynym trwałym śladem obecności Laskowskiego w Cechówce była właśnie przydomowa kapliczka z figurą Jezusa.
Trudno by było jednak szukać jej teraz w tym samym miejscu. Pomimo obecności wielu różnych kapliczek w krajobrazie współczesnego Sulejówka, ta jedna stała się przykładem znikającego dziedzictwa kulturowego z naszego krajobrazu. Dlatego ani nie rozbłysną wokół niej światła świąteczne, ani nie zatrzymają się przy niej mieszkańcy spieszący na wigilijny wieczór do swoich bliskich. W rezultacie jedynym trwałym śladem po kapliczce z figurą Jezusa jest dziś kilka rodzinnych fotografii państwa Gruzińskich, które szczęśliwie przetrwały w domowej szufladzie. Mamy jednak nadzieję, że być może nie są one jedynymi zachowanymi wizerunkami tego miejsca. Dlatego jeżeli podczas świątecznych spotkań odkryli Państwo kolejne zdjęcia czy dotrą do następnych historii zachęcamy do podzielenia się nimi na naszym portalu w nowym roku.

Do przeczytania w 2023 roku!

16 listopada

Listopad 2022

„Sulejówek wielu kojarzy się z Piłsudskim, Paderewskim i Moraczewskim. Ale za historią tego miejsca stoją nie tylko mężczyźni. Kobiety w co najmniej równej mierze odcisnęły piętno na jego rozwoju, niesłusznie pozostając w cieniu przywódców politycznych, mężów, ojców. Miały – i wciąż mają – duży wkład w rozkwit społeczny, kulturalny, oświatowy i duchowy miejscowości. Podążaj śladami dawnych i współczesnych sulejówczanek i przywróć należne im miejsce w dziejach miasta”.
Od tych słów wprowadzających rozpoczyna się opis nowej trasy, która powstała w ramach projektu „Sulejówek po sąsiedzku” i współpracy współtwórców naszego archiwum: Towarzystwa Przyjaciół Sulejówka oraz Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku z mieszkańcami miasta oraz okolic. Jednak kolejny spacer z cyklu „Idę poSUL” odtwarzający ślady kobiet to nie jedyna propozycja, jaka została opracowana tej jesieni w oparciu o zasoby portalu „Sulejówek po sąsiedzku” i wspólne działania na terenie miasta.
Równie ciekawą trasą jest ścieżka prowadząca przez Sulejówek śladami różnych rzemieślników, którzy zdecydowali się nie tylko tutaj zamieszkać, ale także otworzyć swój zakład. Jednym z takich miejsc był zakład Pana Edwarda mieszczący się przy ul. Staszica 13. To właśnie w uszytych przez niego butach chodziło kilka pokoleń mieszkańców. Mamy jednak nadzieję, że to nie jedyne takie miejsce związane z naszym miastem. Po odkryciu, gdzie mieściła się fabryka bombek czy Spółdzielnia Rzemieślnicza, mamy ochotę poznać losy kolejnych takich osób, których historią moglibyśmy się podzielić na naszym portalu.
Dlatego serdecznie zapraszamy Was do sprawdzenia, czy w domowych archiwach nie kryją się kolejne takie opowieści. Może wśród rodzinnych pamiątek są dokumenty albo zdjęcia związane z innymi mieszkańcami i mieszkankami Sulejówka, o których można by było stworzyć następny spacer?
Obie trasy spacerowe znajdziecie na stronie Towarzystwa Przyjaciół Sulejówka: towarzystwoprzyjaciolsulejowka.pl w zakładce Spacerem przez Sulejówek.
Autorami spacerów są: Maria Bogucka, Dorota Kostrzyńska, Grzegorz Kostrzyński, Monika Kowalczyk, Sebastian Laskowski, Agnieszka Łączyńska, Bogusława Marszałek, Andrzej Rodziewicz oraz Towarzystwo Krajoznawcze Krajobraz reprezentowane przez Damiana Jaworka, Jana Wiśniewskiego, Jerzego Parfianowicza.